Ubuntu 21.04 już jest! Co nowego przynosi Włochaty Hipopotam?

Tak jest, tak właśnie po polsku brzmi nazwa kodowa najnowszej wersji Ubuntu – Hirsute Hippo. Jak co roku w kwietniu witamy nowe wydanie najpopularniejszego otwartego systemu operacyjnego na świecie. Ubuntu 21.04 (protip – tak, .04 w numeracji ma związek z miesiącem, w którym jest wydawane 😉 ) jest już z nami, a niżej przyjrzymy się co nowego w nim znajdziemy.

Na początek ważny fakt dla początkujących w świecie Linuksa.

Ubuntu 21.04 to wersja o krótkim wsparciu – oznacza to 9 miesięcy aktualizacji, po których aby dalej posiadać wspierany system konieczne będzie przejście na następną wersję – 21.10.

Dla „normalnych” użytkowników zawsze rekomendowane są wersje o długim, pięcioletnim wsparciu (LTS). Ostatnią taką wersją jest 20.04 LTS

Większość zmian w tej wersji jest niedostrzegalna dla końcowego użytkownika, co bynajmniej nie znaczy, że są nieistotne.

Wayland (w końcu!) domyślnie

Prawdopodobnie najważniejszą zmianą w tej wersji jest ta, której większość osób nawet nie dostrzeże. Wayland stał się domyślnym serwerem wyświetlania i wygląda na to, że teraz zostanie z nami już na lata. Tak, ten moment nadszedł, a Wayland z wypatrywanej latami nadziei na przyszłość stał się w końcu teraźniejszością. Wayland na GNOME to rozwiązanie już praktycznie pod każdym względem lepsze (zwłaszcza pod względem bezpieczeństwa) niż Xorg. Tak, wydajność w grach również jest świetna, a animacje w GNOME bardziej płynne.

Wayland możemy też ręcznie uaktywnić w starszych wersjach Ubuntu

GNOME w wersji 3.38.5 + aplikacje wersji 40

Zgodnie z zapowiedziami Canonical zdecydowało o wstrzymaniu się z migracją na dość rewolucyjny GNOME 40 do jesieni – Hirsute Hippo jest wyposażony w wersję 3.38 (a więc tę samą, co w przypadku 20.10) wraz z ostatnimi poprawkami stabilności i bezpieczeństwa, a nowy GNOME użytkownicy Ubuntu otrzymają w kolejnej wersji, gdy już trochę dojrzeje.

Brak pulpitu w wersji 40 nie przeszkodził jednak deweloperom zaktualizować aplikacji GNOME – chociażby świetne Dyski, Znaki, Przeglądarki dokumentów oraz obrazów są w wersjach 40.

Opcje wydajności w ustawieniach systemowych

Od teraz plany wydajnościowe możemy zmienić bezpośrednio w ustawieniach GNOME.

Jak widać opcja jest nowa i nie doczekała się jeszcze przetłumaczenia na polski – do LTS się zagoi. 😉

W większości przypadków (w zależności od sprzętu) dostępne są trzy opcje – oszczędzanie energii, zbalansowana i maksymalna wydajność.

Na plus, a użytkownikom chcącym wycisnąć maksimum z baterii polecam:

Odświeżony motyw

Domyślny motyw Yaru doczekał się wielu drobnych zmian, które mają sprawić, że teraz będzie jeszcze bardziej dopieszczony i nowoczesny. Na plus odnotować możemy na pewno nowe ikony.

Te świetne zrzuty z porównaniem motywów pochodzą z OMG!Ubuntu

Poprawiona obsługa ikon na pulpicie

Za obsługę ikon na pulpicie odpowiada teraz nowe rozszerzenie GNOME i robi to dużo lepiej, niż poprzednie – umożliwiając chociażby normalne, wygodne przeciągnij-i-upuść do dowolnego miejsca. Jedna rzecz, jaką robi… powiedzmy niespodziewanie, to wyświetlanie ikon podłączonych urządzeń po prawej stronie (w stylu Mac OS) – niemniej moim zdaniem zmiana na plus, bo nie miesza skrótów i plików z dyskami twardymi, kartami SD itp. Rozszerzenie możemy zainstalować też w starszych wersjach. Więcej na ten temat pisałem na GeekOrganic ostatnio.

Bardziej prywatny home

Może być to zaskoczeniem dla niektórych, ale do tej pory folder home nie był w pełni prywatny – oczywiście nie można było się do niego dostać z zewnątrz, ale jeżeli na komputerze utworzyliśmy drugiego użytkownika – posiadał on wgląd w /home pierwszego. Mamy 2021, więc właśnie uległo to zmianie. Rzecz ma zastosowanie tylko do nowych instalacji i nie obejmuje starszych wersji aktualizowanych do 21.04

Pozostałe nowości

  • Kernel w wersji 5.11
  • Natywna obsługa Active Directory
  • Python 3.9
  • Pipewire
  • Priorytetowe wsparcie dla Flutter, który stał się domyślnym wyborem dla przyszłych aplikacji
  • Możliwość wygenerowania kluczu przywracania w przypadku zaszyfrowanych instalacji
  • Uaktualnione aplikacje – Firefox, Thunderbird, Pakiet biurowy LibreOffice itd…
  • Nowy wybór proponowanych aplikacji przy pierwszym uruchomieniu

Instalować, aktualizować?

Ubuntu 21.04 to kolejne bardzo solidne wydanie systemu operacyjnego dojrzałego, uniwersalnego, nadającego się zarówno dla początkujących, jak i do najbardziej zaawansowanych zastosowań.

Informacja o możliwości przejścia na nowe wydanie pojawi się w przeciągu najbliższych kilku dni użytkownikom wersji 20.10. Aktualizację można przyspieszyć stosując się do instrukcji niżej.

Podobnie jak w przypadku poprzedniej wersji mogę napisać, że nie mamy tu żadnej rewolucji, ale jak najbardziej kolejne ważne usprawnienia i solidne fundamenty pod kolejne wydania.

Aktualizacja w przypadku używania 20.10 to oczywistość, ale czy warto uaktualnić ostatniego LTS 20.04 do 21.04? Tutaj mogę powtórzyć poradę:

Jeżeli jesteś zadowolony z 20.04, masz pięknie skonfigurowany system i możesz żyć bez opisanych tutaj zmian, nie aktualizuj. Wersje LTS są zawsze bardziej dopieszczone. Jeżeli to Twój komputer do pracy, tym bardziej nie aktualizuj. Jeżeli jesteś nowym użytkownikiem – ostatni LTS to zawsze powinien być Twój wybór. Natomiast… jeżeli chcesz ostatnich wersji programów, odrobinę lepszej wydajności i wiesz, że prędzej czy później nowości w tej czy kolejnych wersjach przed LTS Cię skuszą – pewnie już to zrobiłeś. A jeśli nie – ruszaj, poniżej znajdziesz instrukcję jak uaktualnić system.



Jeżeli podoba Ci się ten wpis i interesuje Cię technologia ze szczególnym uwzględnieniem prywatności, cyfrowego bezpieczeństwa, wolnego oprogramowania i kwestii etycznych zamiast sponsorowanych artykułów o kolejnych produktach, które „musisz mieć” – koniecznie zostaw polubienie na FB, dodaj GeekOrganic do subskrypcji RSS lub po prostu podaj dalej ten lub inny wpis – dla niezależnych blogów takich jak GeekOrganic to wielka rzecz. Dzięki!

Linki do social media GeekOrganic:

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s